Czy zatyczki do uszu do pływania są bezpieczne? Woskowina, higiena, ciśnienie

⏱️ Szacowany czas czytania: 11 min

Key Takeaways

Zatyczki do uszu do pływania to jedno z pierwszych pytań, jakie zadają osoby zaczynające regularnie chodzić na basen: czy to w ogóle jest bezpieczne? Pytanie jest uzasadnione. W uszach mieszka woskowina, przewód słuchowy jest wąski i wrażliwy, a basen to ciepło i wilgoć. Dobra wiadomość jest taka, że kilka prostych zasad (dobór materiału, płytkie zakładanie, higiena) załatwia większość obaw. W tym poradniku, nie zastępującym porady lekarza, omawiamy woskowinę, higienę zatyczek, szumy uszne, ciśnienie i sytuacje, w których lepiej najpierw zapytać laryngologa. Pełny przegląd tematu znajdziesz w naszym przewodniku: zatyczki do uszu do wody.

Czy zatyczki do pływania mogą zaszkodzić uszom?

Dobrze dobrane i prawidłowo używane zatyczki do pływania nie szkodzą uszom. Ich zadaniem jest pomóc utrzymać wodę poza przewodem słuchowym, a wilgoć w przewodzie to właśnie warunek, w którym rozwija się tzw. ucho pływaka (zewnętrzne zapalenie ucha). Nie twierdzimy, że zatyczki chronią przed zapaleniem ucha. To kwestia wielu czynników, takich jak woda, stan skóry przewodu i higiena. Chodzi nam o to, że zatyczka sama w sobie nie jest przyczyną problemu, a niewłaściwe użycie może nim być.

Do kłopotów prowadzą zwykle trzy rzeczy: zatyczka wepchnięta zbyt głęboko, noszenie zatyczek, gdy ucho jest już podrażnione lub zapalone, oraz niewyczyszczone zatyczki, które wracają do ucha razem z osadem i bakteriami. Ogólne informacje o objawach i postępowaniu znajdziesz na stronach ENT Health o uchu pływaka (po angielsku) i MedlinePlus o uchu pływaka (po angielsku).

Jeśli interesuje Cię wyłącznie temat wody w uchu i tego, jak jej unikać, zajrzyj do artykułu ucho pływaka: jak utrzymać wodę z dala od ucha przed, w trakcie i po pływaniu.

Czy zatyczki powodują woskowinę w uszach?

Silikonowe zatyczki do pływania osadzone na wejściu do przewodu zwykle nie wpychają woskowiny w głąb ucha. Problem pojawia się, gdy zatyczka jest zakładana zbyt głęboko, bo wtedy może przesuwać woskowinę w stronę błony bębenkowej. Częściej dotyczy to też zatyczek piankowych, które chłoną wodę i wprowadza się je głębiej.

Woskowina nie jest zabrudzeniem do usunięcia. To naturalna wydzielina, która osłania skórę przewodu i sama powoli wędruje na zewnątrz. Opis tego, czym jest nadmiar woskowiny, znajdziesz na stronie ENT Health o woskowinie (po angielsku). Z praktyki po basenie wynika kilka zasad higieny uszu:

• Nie wkładaj do ucha patyczków higienicznych ani spinek, nawet gdy w uchu czuć wodę. Patyczek wpycha woskowinę głębiej i może podrażnić skórę przewodu.
• Zewnętrzną część małżowiny osusz ręcznikiem, przechylając głowę na bok. Nie szukaj wody w głębi przewodu.
• Jeśli ucho jest zatkane woskowiną, nie próbuj jej usuwać na własną rękę. Usunięciem zajmuje się lekarz.
• Przy bólu, wycieku lub nagłym pogorszeniu słuchu zgłoś się do laryngologa. Więcej o samej wodzie w uchu przeczytasz w artykule jak usunąć wodę z ucha po basenie.

Higiena zatyczek: jak o nie dbać po każdym pływaniu

Czystość zatyczek jest równie ważna jak ich materiał. Wilgotna zatyczka schowana w mokrej torbie to idealne środowisko dla bakterii. Po wyjęciu zatyczek umyj je letnią wodą z łagodnym mydłem, dobrze opłucz, osusz i przechowuj w suchym, czystym pudełku. Wymień zatyczki, gdy zmienią kształt, popękają lub nie dają się już dokładnie wyczyścić.

Zatyczki są osobiste. Nie pożyczaj ich i nie używaj cudzych, ani w rodzinie, ani na treningu. Jeśli nie wiesz, jak je prawidłowo założyć, krok po kroku opisujemy to w poradniku jak zakładać zatyczki do uszu do pływania.

Czy zatyczki do pływania powodują szumy uszne?

Zatyczki do pływania nie wywołują szumów usznych. Zatyczka tłumi dźwięki z otoczenia, więc przy ciszy wokół osoba, która już ma szumy, może je odczuwać wyraźniej. To zmiana percepcji, a nie uszkodzenie. Watersafe+ tłumi dźwięk pasywnie (SNR 24 dB), więc słyszysz ciszej, a nie wcale. Jeżeli szumy się utrzymują, nasilają albo pojawiły się nagle, umów się na konsultację z lekarzem.

Ciśnienie i nurkowanie: kiedy zatyczki nie wchodzą w grę

Zatyczki do pływania są przeznaczone do pływania na powierzchni oraz snorkelingu przy powierzchni, nigdy do nurkowania. Podczas pływania na basenie, w jeziorze czy w morzu przy powierzchni różnica ciśnień jest pomijalna. Pod wodą ciśnienie rośnie szybko, a zatyczka zamyka w przewodzie słuchowym porcję powietrza, które nie może się wyrównać. Błona bębenkowa wygina się wtedy na zewnątrz i grozi to urazem ciśnieniowym (barotraumą).

Dokładnie to opisuje artykuł organizacji nurkowej DAN: Avoid Diving with Earplugs (po angielsku). Nasze zatyczki Watersafe+ nie mają żadnej określonej głębokości użytkowania. To zatyczki do pływania na powierzchni. Do nurkowania z butlą i nurkowania swobodnego nie używaj żadnych zwykłych zatyczek do pływania.

Czy zatyczki wpływają na równowagę?

Prawidłowo osadzona zatyczka nie wchodzi w obszar ucha wewnętrznego, w którym znajduje się narząd równowagi. Zawroty głowy podczas pływania częściej wiążą się z zimną wodą w uchu lub z infekcją niż z samą zatyczką. Zawroty głowy, które nie ustępują, zawsze wymagają konsultacji lekarskiej. O wrażeniach zimnej wody i o tym, jak sobie z nią radzą pływacy, piszemy w osobnym artykule o pływaniu w zimnej wodzie i morsowaniu. Podobne wątki pojawiają się też w tekstach o pływaniu w wodach otwartych, o zatyczkach dla surferów i o uchu surfera (egzostozie).

Dreny, przedziurawiony bębenek i infekcja: najpierw lekarz

Przy drenach wentylacyjnych, przedziurawionej błonie bębenkowej albo aktywnej infekcji ucha o zatyczkach i wodzie decyduje laryngolog. Zalecenia są indywidualne. Wielu laryngologów zaleca zatyczki przy pływaniu w jeziorze, morzu oraz przy zanurzaniu głowy, inni uważają, że nie zawsze są potrzebne, więc zawsze obowiązują wskazówki prowadzącego lekarza. Zatyczek nie używa się przy bólu ucha, wycieku ani stanie zapalnym przewodu, dopóki lekarz nie powie, że można.

Więcej o pływaniu przy uszkodzonej błonie bębenkowej znajdziesz w artykule pływanie z przedziurawionym bębenkiem: co wolno i kiedy do lekarza. Ten poradnik dotyczy dorosłych. Zasady dla najmłodszych są inne, więc przeczytaj najpierw czy zatyczki do uszu są bezpieczne dla dzieci. Zatyczki do uszu nie są przeznaczone dla dzieci poniżej 3. roku życia.

Jak wybrać bezpieczne zatyczki do pływania?

Bezpieczne zatyczki do pływania powinny być wykonane z silikonu i dobrze przylegać na wejściu do przewodu, bez potrzeby wpychania ich głębiej. Wybieraj model, który da się umyć i osuszyć, i który nie chłonie wody. Watersafe+ to hydrofobowe (odpychające wodę) silikonowe zatyczki z dwoma lamelami, o tłumieniu SNR 24 dB zgodnie z EN 352-2. Pomagają utrzymać wodę poza przewodem słuchowym przy pływaniu na powierzchni. O różnicach między materiałami przeczytasz w artykule rodzaje zatyczek do uszu do pływania, a ranking modeli w tekście najlepsze zatyczki do uszu do pływania.

Podsumowanie: zatyczki do pływania są bezpieczne, gdy stosujesz kilka zasad: silikon zamiast pianki, założenie na wejściu do przewodu, czyszczenie po każdym pływaniu, brak pożyczania, brak patyczków w uchu i żadnego nurkowania w zatyczkach do pływania. Przy wątpliwościach zdrowotnych pierwszym krokiem jest lekarz. Tym zasadom odpowiada Watersafe+, a pozostałe opcje znajdziesz w przewodniku: zatyczki do uszu do wody.