⏱️ Szacowany czas czytania: 12 min

Na tej stronie: Przegląd
Kluczowe wnioski
To jedwab z kokonów udomowionego jedwabnika morwowego (Bombyx mori), którego gąsienice hoduje się w pomieszczeniach i karmi wyłącznie liśćmi morwy. Daje ok. 90% światowej produkcji jedwabiu. Jego długą, równą nić odwija się z kokonu w jednym kawałku, zamiast prząść ją z krótkich włókien.
Momme (skrót mm) to jednostka gramatury tkaniny jedwabnej. Jedno momme to ok. 4,34 g na metr kwadratowy, więc wyższa liczba oznacza gęstszą i cięższą tkaninę. Momme nie mówi nic o tym, jak ciemno będzie pod opaską.
Nie ma jednej właściwej liczby. Na opaskach do spania spotkasz zwykle wartości od ok. 16 do 25 momme, najczęściej 19–22. Cięższy jedwab bywa trwalszy i grubszy w dotyku, ale o ciemności decyduje dopasowanie maski przy nosie i policzkach, a nie gramatura.
To oznaczenie z handlu surowym jedwabiem: najwyższa klasa w skali opisującej równomierność i jakość nici surowca. Odnosi się do przędzy, nie do gotowej opaski, a na metce jest deklaracją sprzedawcy, której zwykle nie sprawdzisz samodzielnie.
Dziki jedwab, np. tasar (tussah), pochodzi od jedwabników żyjących na wolności i żerujących m.in. na liściach dębu. Jego włókno jest wyraźnie grubsze i mniej równe, a tkanina ma naturalnie miodowy odcień i matową, lekko nierówną fakturę. Jedwab morwowy jest cieńszy, gładszy i jaśniejszy.
Etykieta OEKO-TEX STANDARD 100 oznacza, że konkretny wyrób przeszedł badania na obecność substancji szkodliwych. To nie jest ocena jakości jedwabiu ani jego gramatury. Ważność certyfikatu sprawdzisz po numerze z etykiety na stronie OEKO-TEX.
Na metce jedwabnej maski do spania często stoi kilka haseł naraz: 100% jedwab morwowy, 22 momme, klasa 6A, OEKO-TEX. Brzmi to jak lista gwarancji, ale każde z tych określeń opisuje coś innego, a część z nich mówi o tkaninie znacznie mniej, niż sugeruje sprzedawca.
W tym artykule wyjaśniamy po kolei, co oznaczają te słowa, skąd się wzięły i na co zwracać uwagę, gdy wybierasz jedwabną opaskę na oczy do spania. Czym jest opaska na oczy do spania i jak ją dobrać od strony kształtu i zapięcia, opisujemy w osobnym przewodniku.
W Bollsen jesteśmy rodzinną firmą znaną z zatyczek do uszu, której zaufało ponad 1 000 000 osób. Robimy też maskę do spania z jedwabiu morwowego, więc czytaliśmy wiele takich metek. Wolimy wyjaśnić terminy uczciwie, także tam, gdzie liczby na etykiecie znaczą niewiele.
Co to jest jedwab morwowy?
Jedwab morwowy to jedwab pozyskiwany z kokonów udomowionego jedwabnika morwowego Bombyx mori, którego gąsienice żywią się wyłącznie liśćmi morwy i są w całości hodowane w pomieszczeniach. Według Międzynarodowej Komisji Serykultury (International Sericultural Commission) odpowiada on za ok. 90% światowej produkcji jedwabiu, dlatego słowo „jedwab” bez dopisku zwykle oznacza właśnie jedwab morwowy.
Kontrolowana hodowla ma znaczenie praktyczne. Gąsienice dostają tę samą paszę i rosną w podobnych warunkach, więc kokony są równe, a nić da się z nich odwinąć jako jedno długie, ciągłe włókno. To odróżnia jedwab od bawełny czy lnu, które składają się z krótkich włókien skręcanych w przędzę.
Z czego składa się nić jedwabiu?
Nić jedwabiu morwowego składa się z dwóch białek. Fibroina tworzy wytrzymały rdzeń włókna, a serycyna to klejąca otoczka, którą w trakcie obróbki w większości się usuwa. Ten etap nazywa się odgumowaniem i to on wydobywa miękkość, połysk i podatność jedwabiu na barwienie, jak opisuje przegląd włókien naturalnych opublikowany w lutym 2026 r. w RSC Advances.
Ten sam przegląd podaje, że jedwab ma bardzo niskie tarcie powierzchniowe, ze współczynnikiem ok. 0,15, co daje gładki i chłodny dotyk. Jedwab dobrze przepuszcza parę wodną, choć słabiej odprowadza ciekłą wilgoć niż bawełna. Właśnie gładkość odgumowanego, ciągłego włókna sprawia, że jedwab sunie po skórze wokół oczu, zamiast o nią trzeć.
Czym różni się jedwab morwowy od dzikiego?
Jedwab dziki to zbiorcza nazwa jedwabiu od gatunków, które nie są hodowane jak Bombyx mori. Najważniejsze z nich to tasar (w handlu często tussah), eri i muga. Chiński i japoński jedwabnik tasar żeruje na liściach dębu, muga daje złocistożółtą nić i występuje tylko w indyjskim stanie Asam, a nić eri jest przerywana i nierówna, więc jej kokonów nie da się odwinąć: przędzie się je jak wełnę.
Różnicę widać też w liczbach. W zestawieniu właściwości włókien z cytowanego przeglądu w RSC Advances włókno jedwabiu Bombyx mori ma średnicę 10–24 µm, a jedwabiu tussah 50–70 µm. Dziki jedwab jest więc grubszy, ma naturalnie miodowy lub brązowawy odcień i matową, lekko nierówną fakturę. To piękny materiał na ubrania, ale do maski, która przez całą noc dotyka cienkiej skóry wokół oczu, częściej wybiera się gładszy jedwab morwowy.
Co oznacza momme i ile momme ma typowa opaska?
Momme (mm) to tradycyjna japońska jednostka, której w handlu jedwabiem używa się do określania gramatury tkaniny. Jedno momme to ok. 4,34 g na metr kwadratowy, więc tkanina 22 momme waży ok. 95 g/m², a 19 momme ok. 82 g/m². Im wyższa liczba, tym gęstsza i cięższa tkanina.
Na opaskach do spania spotkasz zwykle od ok. 16 do 25 momme, a najczęściej 19–22. Cięższy jedwab bywa grubszy w dotyku i lepiej znosi częste pranie. Część osób uważa jednak maskę z grubego jedwabiu za wyczuwalnie cięższą na twarzy, więc wyższa liczba nie jest automatycznie lepsza.
Najważniejsze jest to, czego momme nie mierzy. Nie jest to wskaźnik zaciemnienia. Ile światła dociera do oczu, zależy przede wszystkim od kształtu maski i tego, jak przylega przy nasadzie nosa i na policzkach. Źle dopasowana opaska z wysoką gramaturą przepuści więcej światła niż dobrze leżąca maska z cieńszego materiału. Brak liczby momme w opisie bywa sygnałem, by dopytać sprzedawcę, ale sam w sobie nie dowodzi, że jedwab jest podrobiony.
Co oznacza klasa 6A na jedwabiu?
Oznaczenie 6A pochodzi z klasyfikacji surowego jedwabiu stosowanej w handlu. Surowiec dzieli się na klasy oznaczane cyframi i literami, a 6A to najwyższa z nich: nić najbardziej równa, czysta i z najmniejszą liczbą wad. Klasa opisuje więc przędzę, z której potem tka się tkaninę.
Na gotowym produkcie jest to jednak deklaracja sprzedawcy. Nie ma niezależnego znaku, który potwierdzałby klasę surowca na metce opaski, i klient nie ma jak jej zweryfikować. Traktuj „6A” jako informację dodatkową, a ważniejsze rzeczy, czyli skład, dopasowanie, zapięcie i pranie, oceniaj osobno.
Co oznacza OEKO-TEX STANDARD 100?
OEKO-TEX STANDARD 100 to etykieta dla wyrobów tekstylnych przebadanych na obecność substancji szkodliwych. Według organizacji badaniom podlega każda nić, guzik i dodatek, a lista obejmuje ponad 1000 substancji. Wymagania zależą od klasy produktu: najostrzejsza jest klasa 1 (artykuły dla dzieci do 3 lat), a wyroby mające bezpośredni kontakt ze skórą, jak pościel, należą do klasy 2. Certyfikat wydaje się na rok.
Etykieta nie mówi nic o tym, czy tkanina to jedwab, ile ma momme ani jaka jest klasa surowca. Jeśli widzisz ją na metce, numer certyfikatu lub kod QR możesz sprawdzić w narzędziu OEKO-TEX Label Check. Samo hasło „OEKO-TEX” w opisie, bez numeru, niewiele znaczy.
Czy satyna to jedwab?
Nie. Satyna to splot, a nie włókno. Nitki przechodzą w nim nad kilkoma nitkami poprzecznymi naraz, dzięki czemu jedna strona tkaniny jest gładka i błyszcząca. Satynę można utkać z jedwabiu, ale opaski sprzedawane po prostu jako „satynowe” są zwykle z poliestru. Jedwab utkany splotem satynowym nazywa się charmeuse, a bawełna tkana w ten sposób to satyna bawełniana. Szczegółowe porównanie, satyna a jedwab, a także bawełna, opisujemy w osobnym artykule o wyborze materiału na opaskę.
Jak czytać metkę jedwabnej opaski na oczy?
Zacznij od składu, a nie od nazwy produktu. W Unii Europejskiej wyroby włókiennicze muszą podawać skład surowcowy (rozporządzenie UE nr 1007/2011), a określenia „100%” lub „czysty” wolno użyć tylko wtedy, gdy wyrób w całości składa się z jednego włókna. Poniżej najczęstsze hasła z metek i opisów.
| Hasło na metce | Co oznacza | Co sprawdzić |
|---|---|---|
| „100% jedwab morwowy” | Tkanina w całości z jedwabiu Bombyx mori | Czy skład podano dla całej maski, czy tylko dla wierzchu |
| „Jedwab morwowy” bez procentu | Jest w niej jedwab morwowy, ale nie wiadomo, ile | Pełny skład w opisie lub na wszytej metce |
| „100% jedwab” / „czysty jedwab” | Jedwab, ale niekoniecznie morwowy | Rodzaj jedwabiu; jedwab przędzony, np. eri, jest w dotyku inny |
| „22 momme” / „22 mm” | Gramatura, ok. 95 g/m² | Na opaskach zwykle 16–25; ciemność oceniaj po dopasowaniu |
| „Klasa 6A” | Najwyższa klasa surowego jedwabiu w handlu | Deklaracja sprzedawcy, trudna do zweryfikowania |
| „OEKO-TEX STANDARD 100” | Wyrób przebadany na substancje szkodliwe | Numer certyfikatu w Label Check |
| „Satyna”, „jedwabista”, „w dotyku jak jedwab” | Splot lub wykończenie, nie włókno | Nazwa włókna w składzie; zwykle poliester |
Po metce sprawdź to, co decyduje, czy będziesz chcieć spać w masce co noc: czy przylega przy nosie, czy zapięcie trzyma bez ciągnięcia włosów i czy da się ją wygodnie prać. Nasza opaska ze 100% jedwabiu morwowego, Deep Sleep Mask, jest zaprojektowana tak, by zapewniać całkowitą ciemność. Ma regulowany rzep, który nie ciągnie włosów i nie traci elastyczności, składa się do podróży i można ją prać w 30 °C. Kosztuje 172,00 zł, jest dostępna w czterech kolorach (Navy Blue, Rose Quartz, Triple Black i Cosmic Violet), a na test masz 40 dni.
Jak dbać o jedwab morwowy?
Jedwab to włókno białkowe, więc wysoka temperatura, agresywne detergenty i mocne tarcie z czasem matowią go i osłabiają. Zawsze zaczynaj od metki z instrukcją prania, bo wiele jedwabnych masek nadaje się tylko do prania ręcznego. Suszenie bez kaloryfera i bez słońca, łagodny środek do delikatnych tkanin i woreczek do prania przy pralce to podstawy. Krok po kroku opisujemy to w poradniku, jak prać jedwab, a jeśli porównujesz dopiero, czy jedwabna opaska na oczy do spania jest dla ciebie, przeczytaj nasz artykuł o tym, co jedwab daje w masce, a czego nie.
Jedwab morwowy to więc rodzaj włókna, momme to waga tkaniny, 6A to klasa surowca, a OEKO-TEX to badanie na substancje szkodliwe. Żadne z tych haseł nie mówi, jak ciemno będzie ci w nocy. To zależy od dopasowania maski.
- Wkładki do butów do pracy stojącej: komfort przez całą zmianę - 4. listopada 2026
- Kijki trekkingowe dla dzieci: od jakiego wzrostu mają sens? - 3. listopada 2026
- Jak chodzić nordic walking? Technika krok po kroku - 2. listopada 2026